ނިމިދިޔަ 2025 ވަނަ އަހަރު ދިވެހިރާއްޖޭގައި 5،000 އަށްވުރެ ގިނަ ކުދިން އުފަންވެފައިވާއިރު، އޭގެ ތެރޭގައި އެންމެ ގިނައީ ފިރިހެން ކުދިން ކަމަށް މިނިސްޓްރީ އޮފް ހެލްތާއި މޯލްޑިވްސް ބިއުރޯ އޮފް ސްޓެޓިސްޓިކްސްގެ ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކައިފިއެވެ.

ހެލްތު މިނިސްޓްރީން މިއަދު އާންމުކޮށްފައިވާ "ކުއާޓާލީ ވައިޓަލް ސްޓެޓިސްޓިކްސް" ރިޕޯޓުގައިވާ ގޮތުން، މިދިޔަ އަހަރު ރާއްޖޭގައި ޖުމްލަ 5،625 ކުދިން އުފަންވެފައިވެއެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ 2,835 ފިރިހެން ކުދިންނާއި 2,789 އަންހެން ކުދިންނެވެ.

އަހަރުގެ އެކި ކުއާޓަރުތަކަށް ބަލާއިރު، ފުރަތަމަ ކުއާޓަރުގައި 1,427 ކުދިން (730 ފިރިހެން، 697 އަންހެން) އުފަންވެފައިވެއެވެ. ދެވަނަ ކުއާޓަރުގައި 1,380 ކުދިން (677 ފިރިހެން، 702 އަންހެން) އުފަންވިއިރު، ތިންވަނަ ކުއާޓަރުގައި އުފަންވީ 1,374 ކުދިން (692 ފިރިހެން، 682 އަންހެން) އެވެ. އަދި އަހަރުގެ ފަހު ކުއާޓަރުގައި 1,444 ކުދިން އުފަންވެފައިވާއިރު، އޭގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ 736 ފިރިހެން ކުދިންނާއި 708 އަންހެން ކުދިންނެވެ.

މި ތަފާސްހިސާބުތަކަށް ބަލާއިރު، އަހަރުގެ ތެރޭގައި އެންމެ ގިނަ ކުދިން އުފަންވެފައިވަނީ ޑިސެމްބަރު މަހުގައެވެ. އެ މަހު 545 ކުދިން އުފަންވިއިރު، އެންމެ މަދުން ކުދިން އުފަންވެފައިވަނީ ސެޕްޓެމްބަރު މަހުގައެވެ. އެއީ 421 ކުދިންނެވެ.

މި ރިޕޯޓުގައި ރާއްޖޭގައި މަރުވާ މީހުންގެ ތަފާސްހިސާބުތައް ވެސް ވަނީ ހިމަނާފައެވެ. އެގޮތުން މިދިޔަ އަހަރު ރާއްޖޭގައި ޖުމްލަ 1,399 މީހުން ނިޔާވެފައިވެއެވެ. ނިޔާވި މީހުންގެ ތެރޭގައި އެންމެ ގިނައީ އުމުރުން 65 އަހަރުން މަތީގެ މީހުންނެވެ. އެ އުމުރުފުރައިގެ 858 މީހުން ނިޔާވެފައިވެއެވެ.

މީގެ އިތުރުން، އުމުރުން 18 އަހަރާއި 64 އަހަރާއި ދެމެދުގެ 451 މީހުން ނިޔާވެފައިވާއިރު، 5 އަހަރާއި 17 އަހަރާއި ދެމެދުގެ 14 ކުދިން ވަނީ ނިޔާވެފައެވެ. އަދި އުމުރުން 4 އަހަރުން ދަށުގެ 75 ކުދިން މިދިޔަ އަހަރު ނިޔާވެފައިވާ ކަމަށް ވެސް ހެލްތު މިނިސްޓްރީގެ ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކައެވެ.

މި ތަފާސްހިސާބުތަކަކީ ރާއްޖޭގެ އާބާދީގެ ދުވެއްޔާއި، ސިއްހީ ހާލަތު ދެނެގަތުމަށް ސަރުކާރުން އެކުލަވާލާފައިވާ މުހިންމު މައުލޫމާތުތަކެކެވެ.

ނިމިދިޔަ އަހަރު 5،000 އަށްވުރެ ގިނަ ކުދިން އުފަންވި، ގިނައީ ފިރިހެން ކުދިން

ހުޅުމާލޭގައި ހުންނަ މަސްޖިދުލް އަޒީޒާ މޫސާގެ ދޮރުގެ ބިއްލޫރިގަނޑު ތަޅާލައި، އެ މިސްކިތަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ދީފައިވާ މައްސަލައެއް ފުލުހުން ތަޙުޤީޤު ކުރަން ފަށައިފިއެވެ.

ދިވެހި ފުލުހުންގެ ޚިދުމަތުން މައުލޫމާތު ދެއްވާ ގޮތުގައި، މި ހާދިސާ ހިނގައިގެން އުޅޭކަމުގެ ރިޕޯޓު ފުލުހުންނަށް ލިބިފައިވަނީ މި މަހުގެ 20 ވަނަ ދުވަހުގެ ފަތިހު 3:47 އެހައިކަންހާއިރުއެވެ. މި ރިޕޯޓާ ގުޅިގެން ފުލުހުން ވަނީ ވަގުތުން އެ ސަރަހައްދަށް ގޮސް ހަރަކާތްތެރިވާން ފަށާފައެވެ.

ފުލުހުން ވިދާޅުވީ، މިސްކިތުގެ ދޮރުގެ ބިއްލޫރިގަނޑު ތަޅާލައި ދީފައިވާ ގެއްލުންތަކުގެ މައްސަލަ ވަރަށް ސީރިއަސް މައްސަލައެއްގެ ގޮތުގައި ބަލަމުންދާ ކަމަށެވެ. އަދި މި އަމަލު ހިންގި ކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް މިހާރު ދެނެގަނެވިފައިވާ ކަމަށާއި، އެމީހާގެ ހާލަތަށް ރިއާޔަތްކޮށް، ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކާ ގުޅިގެން އަޅަންޖެހޭ ފިޔަވަޅުތައް އެޅުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަމުންދާ ކަމަށްވެސް ފުލުހުން މައުލޫމާތު ދެއްވާފައިވެއެވެ.

މިސްކިތްތަކަކީ މުގައްދަސް ތަންތަނަށް ވީހިނދު، މިސްކިތްތަކުގެ ހުރުމަތާއި ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރު ކުރުމަކީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒުގެ ސަރުކާރުން ނުހަނު އިސްކަންދޭ ކަމެކެވެ. އެގޮތުން މި ހާދިސާއާ ގުޅިގެން މިސްކިތުގެ ސަލާމަތީ ކަންކަން އިތުރަށް ވަރުގަދަ ކުރުމަށް ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތްތައް ފުލުހުން ދަނީ ކުރަމުންނެވެ.

މި މައްސަލާގައި މިހާތަނަށް އެއްވެސް މީހަކު ހައްޔަރު ކުރިކަމެއް ފުލުހުން ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް، މިސްކިތްތަކަށް ގެއްލުންދޭ ފަރާތްތަކާ މެދު ޤާނޫނީ ގޮތުން އެޅެންހުރި އެންމެ ހަރުކަށި ފިޔަވަޅު އެޅުމަށް ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ދަނީ މަސައްކަތް ކުރަމުންނެވެ.

ހުޅުމާލެ އަޒީޒާ މޫސާ މިސްކިތުގެ ބިއްލޫރިގަނޑު ތަޅާލައި ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ދީފި

މި ދުވަސްވަރު އުމްރާގެ އަޅުކަމަށް ސައުދީ އަރަބިއްޔާއަށް ގޮސްފައިވާ 4،000 އަށްވުރެ ގިނަ ދިވެހިންގެ ހާލުވެސް ރަނގަޅު ކަމަށް އިސްލާމީ ކަންތައްތަކާއި އައުޤާފާ ބެހޭ ވަޒީރު ޑރ. މުހައްމަދު ޝަހީމް އަލީ ސައީދު ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.

މީޑިއާތަކަށް މިއަދު ދެއްވި މައުލޫމާތެއްގައި ވަޒީރު ޝަހީމް ވިދާޅުވީ، އެކިއެކި ޖަމާއަތްތަކުގެ ހަވާލުގައި މިހާރު އުމްރާއަށް ގޮސް ތިބި ދިވެހިންގެ އަދަދު 4،000 އަށްވުރެ މަތި ކަމަށެވެ. އަދި އެ ހުރިހާ ދިވެހި އުމްރާވެރިންގެ ހާލުވެސް އަންނަނީ ވަރަށް ގާތުން ބަލަމުން ކަމަށާއި، އެންމެންގެ ހާލުވެސް ރަނގަޅު ކަމަށް ވަޒީރު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.

މިއަހަރުގެ ސްކޫލް ބަންދާ ދިމާކޮށް ގިނަ އަދަދެއްގެ ދިވެހިން އުމްރާއަށް ދަމުންދާއިރު، ފާއިތުވި ސްކޫލް ބަންދުގައި ވެސް 7،000 އަށްވުރެ ގިނަ ދިވެހިން ވަނީ އުމްރާގެ އަޅުކަން ފުރިހަމަކޮށްފައެވެ. މިފަހަރުގެ ޗުއްޓީއާ ދިމާކޮށް ވެސް ގިނަ ބަޔަކު އަންނަނީ ސައުދީ އަރަބިއްޔާއަށް ދަތުރުކުރަމުންނެވެ.

ރާއްޖޭގެ ތާރީހުގައި މިއަހަރު އަލަށް އުމްރާ ދަތުރެއް އައްޑޫސިޓީން ސީދާ ސައުދީއަށް ފަށާފައިވާކަން ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ. މި ތާރީހީ ދަތުރުތައް ކުރިއަށްގެންދަނީ ގައުމީ އެއާލައިން، މޯލްޑިވިއަންގެ އެއާބަސް އޭ330 މަރުކާގެ ބޯޓުގައެވެ.

ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުހައްމަދު މުއިއްޒުގެ ސަރުކާރުން އަންނަނީ ދިވެހި އުމްރާވެރިންނާއި ހައްޖުވެރިންނަށް ލުއިފަސޭހަ އިންތިޒާމުތަކެއް ހަމަޖައްސައިދިނުމަށް ގިނަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރަމުންނެވެ. އެގޮތުން އަތޮޅުތަކުން ސީދާ ސައުދީއަށް ދަތުރުކުރެވޭނެ މަގު ފަހިކޮށްދިނުމަކީ މި ސަރުކާރުން ހާއްސަ އިސްކަމެއް ދޭ ކަމެކެވެ.

4،000 އަށްވުރެ ގިނަ ދިވެހިން އުމްރާގައި، އެންމެންގެ ހާލުވެސް ރަނގަޅު: ވަޒީރު ޝަހީމް

ހުޅުމާލެ ހޮސްޕިޓަލުން ފޯރުކޮށްދޭ ސިއްހީ ހިދުމަތްތައް ފުޅާކޮށް، މި މަހުގެ 26 ވަނަ ދުވަހުގެ ކުރިން އެ ހޮސްޕިޓަލުގައި މުޅިން އާ ހިދުމަތްތަކެއް ފެށުމަށް ތައްޔާރުވަމުންދާކަން މާލެ ސިޓީ ގްރޫޕް އޮފް ހޮސްޕިޓަލްސްއިން ހާމަކޮށްފިއެވެ.

ޕީއެސްއެމް ނިއުސްގެ "ރާއްޖެ މިއަދު" ޕްރޮގްރާމުގައި ވާހަކަ ދައްކަވަމުން މާލެ ސިޓީ ގްރޫޕް އޮފް ހޮސްޕިޓަލްސްގެ ސީއީއޯ އިބްރާހީމް އަބްދުއްރައްޒާގު ހަލީމް ވިދާޅުވީ، މިއީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒު މިއަހަރުގެ ރިޔާސީ ބަޔާނުގައި ވައުދުވެވަޑައިގެންފައިވާ ފަދައިން، ހުޅުމާލެ ހޮސްޕިޓަލުގެ ފެންވަރު މަތިކޮށް ހިދުމަތްތައް ހަރުދަނާކުރުމަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތްތަކެއް ކަމަށެވެ.

އަލަށް ފެށުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ހިދުމަތްތަކުގެ ތެރޭގައި ގޮހޮރާއި މައިބަދައިގެ ބަލިތަކަށް ހާއްސަ އޯޕީޑީގެ ހިދުމަތާއި، ޔޫރޮލޮޖީގެ ހިދުމަތުގެ އިތުރުން އީއީޖީގެ ހިދުމަތް ހިމެނެއެވެ. އަދި ނާރުގެ ބަލިތަކަށް ހާއްސަ ކްލިނިކަކާއި ގްލޮކޯމާ ފަރުވާގެ ހިދުމަތްވެސް މި މަހުގެ 26 ގެ ކުރިން ގާއިމުކުރެވޭނެ ކަމަށް އަބްދުއްރައްޒާގު ވިދާޅުވިއެވެ.

މި ބަދަލާއެކު ހުޅުމާލޭގައި ދިރިއުޅޭ ރައްޔިތުންނަށް ބޮޑެތި ފަސޭހަތަކެއް ލިބިގެންދާނެކަން ފާހަގަކުރައްވަމުން ސީއީއޯ ވިދާޅުވީ، މީގެ ކުރިން ގޮހޮރާއި މައިބަދައިގެ ހާއްސަ ޑޮކްޓަރަކަށް ދައްކަން އައިޖީއެމްއެޗްއަށް ދާންޖެހުނު ނަމަވެސް، ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި އެ ހިދުމަތް ހުޅުމާލެއިން ލިބޭނެ ކަމަށެވެ.

މީގެ އިތުރުން، ލޭގެ ސިއްހީ ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށްޓަކައި ހަދާ "ގޯލްޑް ސްޓޭންޑާޑް" ޓެސްޓުތައް ފެށުމަށްވެސް ވަނީ ހަމަޖެހިފައެވެ. "މީގެ ސަބަބުން އެޗްއައިވީ ފަދަ ބަލިތަކަށް ނަތީޖާ އައުމުގައި ވަރަށް ކުރު މުއްދަތެއް މި ހޭދަވަނީ. ކުރީގަނަމަ ވަރަށް ގިނަ ދުވަސް ނަގާކަމެއް މިއީ ނަތީޖާ ހޯދަން،" އަބްދުއްރައްޒާގު ވިދާޅުވިއެވެ.

ހުޅުމާލެ ހޮސްޕިޓަލުން މިހާރުވެސް ފޯރުކޮށްދެމުންދާ ކެންސަރު ބަލީގެ ފަރުވާގެ ހިދުމަތްތައް އިތުރަށް ހަރުދަނާކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަމުންދާކަންވެސް އެ ހޮސްޕިޓަލުން ވަނީ ފާހަގަކޮށްފައެވެ. މި ހިދުމަތްތަކަކީ ހުޅުމާލޭގެ އާބާދީ އިތުރުވަމުންދާ ދަނޑިވަޅެއްގައި، ރައްޔިތުންނަށް ގާތުން އަވަސް ސިއްހީ ހިދުމަތް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ސަރުކާރުން ކުރިއަށްގެންދާ މުހިންމު މަޝްރޫއުތަކެކެވެ.

ހުޅުމާލެ ހޮސްޕިޓަލުގައި މި މަހުގެ 26 ގެ ކުރިން އާ ހިދުމަތްތަކެއް ފަށަނީ

ގދ. ގައްދޫގައި ސަރުކާރުން ތަރައްޤީކުރާ އައު ހޮސްޕިޓަލްގެ ސަބް ސްޓްރަކްޗަރަލް މަސައްކަތްތައް މިހާރު ބާރުސްޕީޑުގައި ކުރިއަށްދާ ކަމަށް މޯލްޑިވްސް ޓްރާންސްޕޯޓް އެންޑް ކޮންޓްރެކްޓިންގ ކޮމްޕަނީ (އެމްޓީސީސީ) އިން ހާމަކޮށްފިއެވެ.

މި މަޝްރޫއުގެ ދަށުން ކުރިއަށްދާ މަސައްކަތްތަކާ ގުޅޭގޮތުން އެމްޓީސީސީއިން ބުނީ، ގައްދޫ ހޮސްޕިޓަލް ތަރައްގީކުރުމުގެ ބޮޑު މަޝްރޫއުގެ ތެރެއިން މިހާރު ކުރިއަށްދަނީ އިމާރާތުގެ ބިންގަލާއި އޮނިގަނޑުގެ ވަރުގަދަކުރުމަށް ކުރަންޖެހޭ ސަބް ސްޓްރަކްޗަރަލް މަސައްކަތްތައް ކަމަށެވެ.

ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒުގެ ސަރުކާރުން ސިއްހީ ދާއިރާ ހަރުދަނާކުރުމަށް ކުރަމުންދާ މަސައްކަތްތަކުގެ ދަށުން ކުރިއަށްދާ މި މަޝްރޫއުގައި ހިމެނެނީ:

ޖުމްލަ 101.7 މިލިއަން ރުފިޔާ ހަރަދުކޮށްގެން ކުރިއަށްގެންދާ މި މަޝްރޫއަކީ ގައްދޫއާއި އެ ސަރަހައްދުގެ ރައްޔިތުންނަށް ފެންވަރު ރަނގަޅު ސިއްހީ ހިދުމަތްތަކެއް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ފެށިފައިވާ މުހިންމު މަސައްކަތެކެވެ.

މި މަޝްރޫއު އެމްޓީސީސީއާ ހަވާލުކޮށްފައިވަނީ 600 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި މަސައްކަތް އެއްކޮށް ނިންމާލުމަށެވެ. މި ހޮސްޕިޓަލް ނިމުމުން ގައްދޫގެ އިތުރުން ކައިރި ރަށްރަށުގެ ރައްޔިތުންނަށްވެސް ސިއްހީ ހިދުމަތް ހޯދުމުގައި ބޮޑެތި ލުއިފަސޭހަތަކެއް ލިބިގެންދާނެއެވެ.

ގދ. ގައްދޫ ހޮސްޕިޓަލްގެ ސަބް ސްޓްރަކްޗަރަލް މަސައްކަތްތައް ބާރުސްޕީޑުގައި ކުރިއަށް

މިއަހަރުގެ މިހާތަނަށް ރާއްޖެއިން ހިމަބިހި (މީސްލްސް) ޖެހުނު މީހުންގެ އަދަދު 22 އަށް އަރާފައިވާ ކަމަށް ހެލްތު ޕްރޮޓެކްޝަން އެޖެންސީ (އެޗްޕީއޭ) އިން ހާމަކޮށްފިއެވެ. ރާއްޖެއަކީ ހިމަބިހި ނައްތާލާފައިވާ ގައުމަކަށް ވީނަމަވެސް، ބަލީގެ ވޭދަނަތަކެއް ފެންނަމުންދާތީ ކަމާގުޅޭ އިދާރާތަކުން ވަނީ ރައްކާތެރިކަމުގެ ވަރުގަދަ ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަން ފަށާފައެވެ.

އެޗްޕީއޭ އިން މިއަދު ވިދާޅުވީ، މި އަހަރުގެ މިހާތަނަށް ހިމަބިއްސަށް 22 މީހަކު ފައްސިވެފައިވާ އިރު، އޭގެ ތެރެއިން ދެ މީހުންނަކީ ނިމިދިޔަ ހަފްތާގެ ތެރޭގައި ބައްޔަށް ފައްސިވި މީހުން ކަމަށެވެ. މި ބަލި ފެތުރުން ކޮންޓްރޯލް ކުރުމުގެ ގޮތުން ހޮސްޕިޓަލްތަކަށް ޒިޔާރަތްކުރާއިރު މާސްކް އަޅައިގެން އައުމަށް އެޗްޕީއޭ އިން ވަނީ އާންމުންނަށް ނަސޭހަތްތެރިވެފައެވެ.

ހިމަބިހީގެ ވޭދަނައެއް ފެނުމާ ގުޅިގެން، އާންމުކޮށް އަމަލުކުރާ އުސޫލުގެ މަތިން ބަލި ޖެހުނު ގޮތް ދެނެގަތުމަށް އިންވެސްޓިގޭޝަން ކުރިއަށް ގެންދިއުމާއި، ބަލި މީހާއާ ގާތުން އެއްތަންވި މީހުން ދެނެގަނެ އެފަރާތްތަކަށް ވެކްސިން ދިނުމުގެ މަސައްކަތް އެޗްޕީއޭ އިން ދަނީ ކުރަމުންނެވެ. އެ އެޖެންސީން ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި، ބައްޔާ ދެކޮޅަށް ދިފާއީ ބާރު ނެތް މީހުންނާއި، ހިމަބިހި ވެކްސިންގެ ދެ ޑޯޒް ފުރިހަމަކޮށްފައި ނުވާ ފަރާތްތަކަށް މި ބަލި ޖެހުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑެވެ.

ހިމަބިހީގެ އަލާމާތްތަކަށް ބަލާއިރު، ހުން އައުމާއެކު ހަމުގައި ރަތް ބިހިތަކެއް ނެގުމާއި، ކެއްސުމާއި، ނޭފަތުން އަރިދަފުސް ފޭބުން އަދި ލޯ ރަތްވުން ހިމެނެއެވެ. މި ބަލި ޖެހުމުން ފުރަތަމަ ބިހިތައް ނަގަން ފަށާނީ މޫނާއި ކަރުގައެވެ. އެއަށްފަހު މޭމަތި، ބުރަކަށި، އަތް އަދި ފައިގެ ހަމަށް ބިހިތައް ފެތުރިގެންދެއެވެ.

ދިވެހިރާއްޖެއަކީ ހިމަބިހި ނައްތާލާފައިވާ ގައުމެއްގެ ގޮތުގައި ދުނިޔޭގެ ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާ އިން ކަނޑައެޅީ 2017 ވަނަ އަހަރުއެވެ. ނަމަވެސް، އޭގެ ފަހުން 2020 ވަނަ އަހަރާއި 2023 ވަނަ އަހަރު ވެސް ރާއްޖެއިން މި ބަލި ޖެހިފައިވާ ބަޔަކު ފެނިފައިވެއެވެ. ސިއްހީ މާހިރުން އިރުޝާދު ދެއްވަނީ ބަލީގެ އެއްވެސް އަލާމާތެއް ފެނިއްޖެ ނަމަ ލަސްނުކޮށް ސިއްހީ އެހީތެރިކަން ހޯދުމަށެވެ.

ރާއްޖޭން ހިމަބިހި ޖެހުނު މީހުންގެ އަދަދު 22 އަށް އަރައިފި

ބްރެޒިލްގެ ތަރި ނޭމާ، އަނިޔާއަށްފަހު އެނބުރި އައިސް އާދީއްތަ ދުވަހު ގައުމީ ޓީމާއެކު ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ފުރިހަމަ ފަރިތަކުރުންތަކުގައި ބައިވެރިވެއްޖެއެވެ.

ކަނާތު ފައިގެ ކަކުލަށް ލިބުނު އަނިޔާއެއްގެ ސަބަބުން ނޭމާއަށް މި ފަހަރުގެ ވޯލްޑް ކަޕްގައި ބްރެޒިލް ކުޅުނު ފުރަތަމަ ދެ މެޗު ގެއްލުނެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ހުކުރު ދުވަހު ހައިޓީ އަތުން 3-0 އިން ބްރެޒިލް މޮޅުވި މެޗުވެސް ހިމެނެއެވެ. ނަމަވެސް، މިހާރު އޭނާގެ ހާލަތު ރަނގަޅުވަމުން އަންނާތީ، ފްލޮރިޑާގެ މިއާމީ ގާޑްންސްގައި އަންނަ ބުދަ ދުވަހު ސްކޮޓްލޭންޑާ ދެކޮޅަށް ކުޅޭ ގްރޫޕް ސީގެ މުހިންމު މެޗުގައި ސަންޓޯސްގެ ފޯވާޑް ފެންނާނެ ކަމަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ބެލެވެއެވެ.

މިދިޔަ މަހު ބްރެޒިލްގެ ކޭމްޕާ ގުޅުނު ފަހުން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް މުޅި ޓީމާއެކު ފަރިތަކުރުންތަކުގައި ބައިވެރިވެވުމުން، އުމުރުން 34 އަހަރުގެ ނޭމާ ވަނީ ސޯޝަލް މީޑިއާ މެދުވެރިކޮށް އޭނާގެ އުފާވެރިކަން ހާމަކޮށްފައެވެ. އޭނާ ލިޔެފައިވަނީ  އަހަރެން މިހުރީ ވަރަށް އުފަލުން!" މިފަދައިންނެވެ.

ނޭމާ އެނބުރި އައުމާ ގުޅޭގޮތުން ވާހަކަ ދައްކަމުން ފްލަމެންގޯގެ މިޑްފީލްޑަރު ލޫކަސް ޕަކޭޓާ ބުނީ، ނޭމާ އެނބުރި އައިސް ދަނޑުމަތީގައި ފަރިތަކުރުންތަކުގައި ބައިވެރިވުމުން މުޅި ޓީމަށް ބޮޑު ހިތްހަމަޖެހުމެއް ލިބިފައިވާ ކަމަށެވެ. "އޭނާއަކީ ގައުމީ ޓީމަށް ވަރަށް މުހިންމު ކުޅުންތެރިއެއް. އޭނާގެ ފަޚުރުވެރި ތާރީޚެއް މި ޓީމުގައި އެބައޮތް، އަދިވެސް އޭނާއަށް އަހަރެމެންނަށް ބޮޑު އެހީތެރިކަމެއް ދެވިދާނެ،" ޕަކޭޓާ ބުންޏެވެ. އަދި ބްރެޒިލުން ސްކޮޓްލޭންޑަށް ވަރަށް ބޮޑަށް އިހުތިރާމް ކުރާކަންވެސް އޭނާ ފާހަގަކުރިއެވެ.

ނޭމާ މިހާރު ކުޅެމުންދަނީ އޭނާގެ ހަތަރުވަނަ ވޯލްޑް ކަޕެވެ. ފަސް ފަހަރު ވޯލްޑް ކަޕް ކާމިޔާބުކޮށްފައިވާ ބްރެޒިލަށް 2002 ވަނަ އަހަރުގެ ފަހުން މި މުބާރާތް ކާމިޔާބު ކުރެވިފައި ނުވާއިރު، ނޭމާގެ އަމާޒަކީ މިފަހަރު ބްރެޒިލާއެކު ތަށި އުފުލާލުމެވެ. މިއީ ނޭމާއަށް ލިބޭނެ އެންމެ ފަހު ފުރުސަތުކަމަށް ވުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެއް ކަމަށް ޕަކޭޓާވެސް އެއްބަސްވެއެވެ. އޭނާ ބުނި ގޮތުގައި ވޯލްޑް ކަޕް ކާމިޔާބު ކުރުމަކީ މުޅި ޓީމުގެ ހުވަފެނެކެވެ.

މިވަގުތު ގްރޫޕް ސީގެ ތާވަލަށް ބަލާއިރު، އެއްވަނައިގައި އޮތީ ބްރެޒިލެވެ. ބްރެޒިލާއި މޮރޮކޯއަށް ހަތަރު ޕޮއިންޓް ލިބިފައިވާއިރު، ތިން ޕޮއިންޓާއެކު ސްކޮޓްލޭންޑް އޮތީ ތިންވަނައިގައެވެ. އެހެންކަމުން ބުދަ ދުވަހުގެ މެޗަކީ ނޮކައުޓް ބުރަށް ދިއުމަށް ދެ ޓީމަށްވެސް އިންތިހާއަށް މުހިންމު މެޗެކެވެ.

ނޭމާ އެނބުރި ފަރިތަކުރުންތަކަށް: ސްކޮޓްލޭންޑް މެޗުގައި ފެނުމުގެ އުންމީދު ބޮޑުވެއްޖެ

އަލްޒައިމާ ބައްޔާއި ހަނދާން ނެތޭ ބަލިން ރައްކާތެރިވުމަށްޓަކައި، މަހުގެ ތެޔޮ ނުވަތަ އެލްގޭ ބޭނުންކޮށްގެން ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ އޮމެގާ-3 ސަޕްލިމެންޓްތައް ބޭނުންކުރާ ފަރާތްތަކުން މިކަމަށް ސަމާލުވުން މުހިންމެވެ. އަލަށް ކުރެވުނު ކްލިނިކަލް ދިރާސާއަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، މިފަދަ ސަޕްލިމެންޓްތަކުގެ ސަބަބުން ހަނދާންގަދަވުމަކަށް ނުވަތަ ސިކުނޑީގެ ސެލްތައް ހަލާކުވުން ހުއްޓުވުމަކަށް އެއްވެސް ބަދަލެއް ނާދެއެވެ.

ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ސަދަން ކެލިފޯނިއާގެ ކެކް ސްކޫލް އޮފް މެޑިސިންގެ ނިއުރޮލޮޖީ ޕްރޮފެސަރ ޑރ. ހުސައިން ޔާސީން ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ހަމައެކަނި ސަޕްލިމެންޓެއްގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރުމުން އޮމެގާ-3 އިން އެދެވޭ ނަތީޖާއެއް ނުފެނެއެވެ.

 "ދިރާސާގައި ބައިވެރިވި މީހުންގެ ސިކުނޑިން އޮމެގާ-3 ގެ މިންވަރު މަތިކޮށް ފެނުނު ނަމަވެސް، އެމީހުންގެ ވިސްނުމާއި ހަނދާނަށް އެއްވެސް ކުރިއެރުމެއް ލިބިފައެއް ނުވޭ،" އޭނާ އިތުރަށް ވިދާޅުވިއެވެ.

ސިއްހަތު ސަލާމަތުން ބެހެއްޓުމަށްޓަކައި އެންމެ މުހިންމީ ގަވާއިދުން ކަސްރަތުކުރުމާއި، ނަފްސާނީ ދޮޅަސްކަން ކުޑަކުރުމާއި، އަރާމު ނިދި ހޯދުމުގެ އިތުރުން ގަސްގަހާގެހިން ލިބޭ ކާނާ ބޭނުންކުރުމެވެ. މީގެ އިތުރުން، މަހާއި، މަދު އަދި އޮށްތަކުން ގުދުރަތީ ގޮތުން އޮމެގާ-3 ހޯދުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ. 

މެޑިޓަރޭނިއަން ސަރަހައްދުގެ މީހުންނަކީ ސިކުނޑީގެ ދުޅަހެޔޮކަން ރަނގަޅު ބައެއްކަން ފާހަގަކުރައްވަމުން ޑރ. ޔާސީން ވިދާޅުވީ، އެމީހުންނަކީ ސަޕްލިމެންޓް ބޭނުންކުރާ ބައެއް ނޫން ކަމަށާއި، އޭގެ ބަދަލުގައި އެމީހުން ކަނީ ތެޔޮ މަހާއި، ކަސްރަތުކޮށް، އިޖުތިމާއީ ގުޅުންތައް ބަދަހިކޮށް، ހާސްކަން ކުޑަ ދިރިއުޅުމެއް އުޅޭ ބައެއް ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް، ބޭރުގެ ފާސްޓްފުޑް ކެއުމާއި، ކަސްރަތު ނުކުރުމާއި، އަބަދު ހާސްކަމުގެ ތެރޭގައި އުޅޭ މީހަކު ސަޕްލިމެންޓް ބޭނުންކުރުމަކުން އެއްވެސް ފައިދާއެއް ނުކުރާނެކަން މި ދިރާސާއިން ވަނީ ސާބިތުވެފައެވެ.

ފްލޮރިޑާގެ އިންސްޓިޓިއުޓް ފޯ ނިއުރޯޑިޖެނެރޭޓިވް ޑިޒީޒަސްގެ ރިސާޗް ޑިރެކްޓަރ ޑރ. ރިޗަޑް އައިސަކްސަން ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ސިކުނޑީގެ ދުޅަހެޔޮކަމަށް އޮމެގާ-3 އަކީ ވަރަށް މުހިންމު އެއްޗެކެވެ. ހާއްސަކޮށް އަލްޒައިމާ ބަލީގެ ނުރައްކާ ބޮޑުކޮށްދޭ APOE4 ޖީން ހުންނަ މީހުންނަށް މިއީ ކޮންމެހެން ބޭނުންތެރި މާއްދާއެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ދިރިއުޅުމުގެ އާދަކާދަތައް ރަނގަޅު ނޫން މީހުންނަށް ސަޕްލިމެންޓްގެ ފައިދާއެއް ނުކުރެއެވެ.

މި ދިރާސާއާ ގުޅިގެން އޮމެގާ-3 އިންޑަސްޓްރީ ތަމްސީލުކުރާ ގްލޯބަލް އޮގަނައިޒޭޝަން ފޯ EPA އެންޑް DHA (GOED) އިން ބުނެފައިވަނީ، މި ދިރާސާ ބަލަންވާނީ މީގެ ކުރިން ކުރެވިފައިވާ ގިނަ ދިރާސާތަކާ އެކުގައެވެ. އެ ޖަމިއްޔާއިން ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި، 33 ދިރާސާއެއްގެ މައްޗަށް ބަލާއިރު އޮމެގާ-3 ސަޕްލިމެންޓް ބޭނުންކުރުމުން އަލްޒައިމާ ބަލި އިތުރަށް ގޯސްވުން ހުއްޓުވައިދޭކަން ފާހަގަކުރެވިފައިވެއެވެ.

އޮމެގާ-3 ފެޓީ އެސިޑަކީ ކޮންމެހެން ބޭނުންތެރި އެއްޗަކަށް ވަނީ ކީއްވެ؟

އޮމެގާ-3 ފެޓީ އެސިޑަކީ އިންސާނާގެ ދިރިހުރުމަށް ވަރަށް މުހިންމު މާއްދާއެކެވެ. މިއީ ލޭގެ ޕްރެޝަރު ދަށްކޮށްދީ، ހަށިގަނޑަށް ފައިދާހުރި ކޮލެސްޓްރޯލް އިތުރުކޮށްދީ، ކެންސަރާއި އަލްޒައިމާ ފަދަ ބަލިތަކުން ރައްކާތެރިކޮށްދޭ އެއްޗެކެވެ. އިންސާނާގެ ސިކުނޑީގެ 60 އިންސައްތައަކީ ސަރުބީއެވެ. މީގެ ތެރެއިން 35 އިންސައްތައަކީ އޮމެގާ-3 އެވެ. ނަމަވެސް، އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑަކަށް އަމިއްލައަށް އޮމެގާ-3 އެއް ނުއުފެއްދޭނެއެވެ. އެހެންކަމުން މި މާއްދާ ހޯދަންޖެހެނީ ކާނާގެ ޒަރީއާއިންނެވެ.

މަހުގެ ތެލުން ލިބޭ EPA އަކީ އިންޕްލެމޭޝަން ކުޑަކޮށްދީ ހިތުގެ ސިއްހަތަށް ފައިދާހުރި މާއްދާއެކެވެ. އަދި DHA އަކީ ސިކުނޑިއާއި ލޮލުގެ ފެނުމަށް ބޭނުންވާ މުހިންމު ބަހާއެކެވެ. އޮށްތަކާއި މަންދުން ލިބޭ ALA އަކީ ކާނާ ހަކަތައަށް ބަދަލުކޮށްދިނުމަށާއި ހިތުގެ ދުޅަހެޔޮކަމަށް މުހިންމު އެއްޗެކެވެ.

ސަޕްލިމެންޓަށްވުރެ ގުދުރަތީ ކާނާގެ ފައިދާ ބޮޑުކަން ފާހަގަކުރައްވަމުން ޑރ. ޔާސީން ވިދާޅުވީ، މަސް ކެއުމުން ހަމައެކަނި އޮމެގާ-3 އެއް ނޫން ކަމަށާއި، އޭގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ޕްރޮޓީން، ވިޓަމިންސް އަދި އެހެނިހެން މިނަރަލްސްވެސް ލިބޭ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް، މަސް ތެލުލައިގެން ކެއުމުން އޭގެ ފައިދާ ގެއްލިގެންދާނެއެވެ.

މި ދިރާސާގައި އުމުރުން 55 އަހަރާއި 80 އަހަރާ ދެމެދުގެ 365 މީހުން ބައިވެރިކުރެވުނެވެ. މީގެ ތެރެއިން ދެބައިކުޅަ އެއްބައި މީހުންނަކީ APOE4 ޖީން ހުރި މީހުންނެވެ. ދެ އަހަރު ދުވަހުގެ މުއްދަތަށް ކުރިއަށްގެންދިޔަ މި ދިރާސާގައި ބައެއް މީހުންނަށް ކޮންމެ ދުވަހަކު 2,000 މިލިގްރާމްގެ އޮމެގާ-3 ދެވުނެވެ. ލޭގެ ޓެސްޓުތަކުން އެމީހުންގެ ހަށިގަނޑުގައި އޮމެގާ-3 އިތުރުވެފައިވާކަން ދެއްކި ނަމަވެސް، ހަނދާންގަދަވުމަކަށް ނުވަތަ ސިކުނޑީގެ މަސައްކަތަށް އެއްވެސް ކުރިއެރުމެއް ލިބިފައެއް ނުވެއެވެ.

ނިންމާލަމުން ޑރ. އައިސަކްސަން ވިދާޅުވީ، ދުޅަހެޔޮ ދިރިއުޅުމެއް އުޅޭ މީހުންނަށް ހަފްތާއަކު ދެ ފަހަރު މަސް ކެއުމާއި ސަޕްލިމެންޓް ބޭނުންކުރުމުން ފައިދާ ކުރާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް، ސިއްހަތަށް ފައިދާނުވާ ގޮތަށް ދިރިއުޅުން ބައްޓަންކޮށްފައިވާ މީހަކަށް ހަމައެކަނި ސަޕްލިމެންޓަކުން އެއްވެސް ނަތީޖާއެއް ނުފެންނާނެއެވެ.

އޮމެގާ-3 ސަޕްލިމެންޓްތަކުން ހަނދާންގަދަކޮށްދިނުމަށް އެހީތެރިވެނުދޭކަމަށް އާ ދިރާސާއަކުން ދައްކައިފި

ލައިފްސްޓައިލް

ދިވެހިރާއްޖޭގައި އިސްލާމްދީނާ ފުށުއަރާނޭ ފަދަ އެއްވެސް ޤާނޫނެއް އުފަން ނުކުރެވޭނޭހެން ކަންކަން ކަށަވަރުކުރައްވާނޭ ކަމަށް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒު ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.

ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ މިހެން ވިދާޅުވީ މިއަހަރުގެ ޤައުމީ ދުވަސް ފާހަގަކުރުމަށްޓަކައި ހއ. އުތީމުގައި ބޭއްވި ރަސްމީ ޖަލްސާގައި ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަމުންނެވެ.

މި ޖަލްސާގައި ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަމުން ރައީސް ޑރ. މުޢިއްޒު ވިދާޅުވީ، އިސްލާމްދީނާ ބީރައްޓެހި ނުވަތަ ދީނާ ދުރު ސިޔާސަތުތައް ތަންފީޛުކުރާ ކޮންމެ ފަހަރަކު ދިވެހި ޤައުމުގެ މިނިވަންކަން އޮތީ ގެއްލިފައި ކަމަށެވެ. އަދި އެފަދަ ދަނޑިވަޅުތަކުގައި ރާއްޖޭގެ މިނިވަންކަން ނުރައްކަލުގެ ތުންފަތްމައްޗަށް ވެއްޓިފައިވާކަން އެމަނިކުފާނު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.

ރައީސް ވިދާޅުވި ގޮތުގައި އިސްލާމްދީން ޙިމާޔަތްކުރެވޭނެ ނިޒާމެއް ޤައުމުގައި ފުރިހަމައަށް ޤާއިމުވެފައި އޮތުމަކީ ކޮންމެހެން ބޭނުންތެރި ކަމެކެވެ. އެގޮތުން، އިސްލާމްދީނާ ޚިލާފު އެއްވެސް ޤާނޫނެއް އުފަން ނުކުރެވޭނެ ފަދަ ހަރުދަނާ ބަދަހި ނިޒާމެއް އުސޫލީ ގޮތުންނާއި ނިޒާމީ ގޮތުން ކަށަވަރު ކުރަން ބޭނުންވާ ކަމަށް އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. މިފަދަ ނިޒާމެއް ޤާއިމުކުރުމަށްޓަކައި، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މިއަހަރުގެ ތިންވަނަ ދައުރަށް ހުށަހަޅުއްވާނޭ ކަމަށްވެސް ރައީސް އިޢުލާނު ކުރެއްވިއެވެ.

ޤައުމީ ދުވަހުގެ މުނާސަބަތާ ގުޅުވައިގެން ރައީސް އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، އިސްލާމްދީނަކީ ދިވެހި ޤައުމުގެ ނާރެސް ކަމަށާއި، ކީރިތި ޤުރުއާނަކީ ދިވެހި ޤައުމިއްޔަތުގެ މައިގަނޑު ކަމަށެވެ.

ރާއްޖޭގެ ތާރީޚުގެ މައްޗަށް އަލިއަޅުވާލައްވަމުން ރައީސް ވިދާޅުވީ، އެތައް އަހަރެއް ވަންދެން ދިވެހިރާއްޖެ ޕޯޗުގީޒުންގެ އަޅުވެތިކަމުގެ ދަށުގައި އޮންނަން ޖެހުނީ، އޭރުގެ ދިވެހިންގެ ތެރެއިން އެންމެ މީހަކު މާތްވެގެންވާ އިސްލާމްދީން ދޫކޮށްލުމުގެ ސަބަބުން ކަމަށެވެ. ދީން ދޫކޮށްލި ހިސާބުން އެ ކުރެވުނު ޚިޔާނާތަކީ ހަމައެކަނި ދީނަށް ވީ ޚިޔާނާތެއް ނޫން ކަމަށާއި، އެއީ މުޅި ދިވެހި ޤައުމަށް ވީ ބޮޑު ޚިޔާނާތެއް ކަމުގައި ރައީސް ޑރ. މުޢިއްޒު ސިފަކުރެއްވިއެވެ.